- Để các chính sách cho ngành bán dẫn phát huy hiệu quả rõ rệt trong thực tiễn, cần hoàn thiện, bổ sung các hướng dẫn và cơ chế triển khai cụ thể, đại diện doanh nghiệp công nghệ đề xuất Chiều 10/3, Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng - Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia về phát triển ngành công nghiệp bán dẫn - đã chủ trì Phiên họp lần thứ nhất năm 2026 của Ban Chỉ đạo quốc gia về phát triển ngành công nghiệp bán dẫn.
Phát biểu khai mạc, Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng cho biết ngành công nghiệp bán dẫn toàn cầu tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ và tái cấu trúc sâu sắc cả về công nghệ và chuỗi cung ứng. Sự phát triển nhanh của trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ số mới đang tiếp tục khẳng định vai trò nền tảng của bán dẫn đối với nền kinh tế số toàn cầu, đặc biệt trong lĩnh vực như AI, điện toán đám mây, Internet vạn vật và dữ liệu lớn. Nhiều quốc gia và nền kinh tế lớn đang thúc đẩy đa dạng hóa chuỗi cung ứng, tăng cường tính tự chủ chiến lược trong lĩnh vực bán dẫn.
Thời gian vừa qua, các bộ, ngành đã tích cực, chủ động triển khai các nhiệm vụ, giải pháp theo Chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn và Chương trình phát triển nguồn nhân lực ngành công nghiệp bán dẫn. Các doanh nghiệp Việt Nam cũng từng bước tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu, nâng cao năng lực thiết kế, sản xuất và dịch vụ trong lĩnh vực bán dẫn.
Tuy nhiên, theo Phó Thủ tướng, bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình phát triển ngành công nghiệp bán dẫn vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức, nhất là về nguồn nhân lực chất lượng cao, năng lực nghiên cứu – phát triển, hạ tầng kỹ thuật, cơ chế chính sách và mức độ tham gia của doanh nghiệp trong nước vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Tại phiên họp, Ban Chỉ đạo đã rà soát, đánh giá kết quả triển khai các nhiệm vụ, thảo luận các giải pháp nhằm tiếp tục thúc đẩy phát triển hệ sinh thái ngành công nghiệp bán dẫn tại Việt Nam nhanh, mạnh và hiệu quả hơn; cho ý kiến về Kế hoạch hoạt động năm 2026. Đồng thời, đại diện địa phương, trường đại học và doanh nghiệp công nghệ cũng tích cực đóng góp đề xuất trên cơ sở mục tiêu Ban chỉ đạo đưa ra.
Đại diện doanh nghiệp công nghệ Việt phát biểu tại buổi làm việc, ông Trần Đăng Hòa - Chủ tịch FPT IS, Tập đoàn FPT - đã đưa ra những kiến nghị nhằm đồng hành cùng Chính phủ, doanh nghiệp hợp lực mạnh mẽ, hoàn thiện hệ sinh thái ngành bán dẫn, cùng Việt Nam tiến sâu trong chuỗi giá trị toàn cầu theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW.
Phân tích bối cảnh chung, ông Trần Đăng Hòa cho biết: “Trong bối cảnh thế giới đang trải qua những biến động sâu sắc về địa chính trị và kinh tế, cạnh tranh chiến lược giữa các quốc gia ngày càng xoay quanh chuỗi cung ứng công nghệ cao. Từ trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây, 5G/6G, xe điện cho đến các hệ thống quốc phòng – tất cả đều phụ thuộc vào một nền tảng cốt lõi: chip bán dẫn”.
Theo đại diện FPT, Việt Nam đã ban hành nhiều chính sách ưu đãi nhằm thúc đẩy doanh nghiệp tham gia lĩnh vực bán dẫn. Từ góc độ doanh nghiệp, để các chính sách này phát huy hiệu quả rõ rệt trong thực tiễn, cần tiếp tục hoàn thiện thêm các hướng dẫn và cơ chế triển khai cụ thể, đơn cử như chính sách về ưu đãi miễn thuế thu nhập doanh nghiệp hay cần thêm cơ chế “luồng xanh” đối với thiết bị bán dẫn, bởi trong thực tế nhiều máy móc dù đã qua sử dụng nhưng vẫn đáp ứng tốt yêu cầu công nghệ, song quá trình thủ tục nhập khẩu đôi khi còn mất nhiều thời gian.
Ngoài ra, về chứng nhận xuất xứ (C/O), ngành bán dẫn có chuỗi cung ứng rất phức tạp với nhiều công đoạn và linh kiện từ nhiều quốc gia. Vì vậy, việc xác định tỷ lệ giá trị gia tăng nội địa để cấp chứng nhận “Made in Vietnam” theo quy định hiện hành vẫn còn nhiều khó khăn và chưa có tiền lệ rõ ràng đối với sản phẩm chip. Vì vậy, doanh nghiệp mong muốn có thêm hướng dẫn chi tiết để quá trình áp dụng chính sách trong thực tế được thuận lợi và hiệu quả hơn.
Về phát triển nhân lực, lãnh đạo FPT cũng đưa ra một số kiến nghị như việc xây dựng chiến lược phát triển nhân lực ba tầng gồm chuyển đổi nhanh (upskilling) cho kỹ sư từ các ngành liên quan, thu hút chuyên gia quốc tế và Việt kiều thông qua chính sách ưu đãi, đồng thời tăng cường đào tạo thực chiến gắn với doanh nghiệp. Bên cạnh đó, FPT kiến nghị phát triển Chip-Lab quốc gia theo mô hình “Shared Resources” – một trung tâm hạ tầng nghiên cứu được vận hành như doanh nghiệp, do liên minh các tập đoàn công nghệ lớn phối hợp cùng cơ quan quản lý nhà nước vận hành nhằm hỗ trợ toàn bộ hệ sinh thái.
“Với định hướng chủ trương quyết liệt từ Nhà nước, doanh nghiệp như FPT sẵn sàng, cam kết song hành, thúc đẩy liên minh giữa hệ sinh thái bán dẫn trong nước, thúc đẩy nghiên cứu và phát triển chip bán dẫn - công nghệ chiến lược quốc gia, cùng Việt Nam tiến sâu trong chuỗi giá trị toàn cầu”, ông Trần Đăng Hòa khẳng định.
Theo đại diện FPT, Tập đoàn đã tham gia vào ngành bán dẫn từ 11 năm trước, từng bước hình thành hệ sinh thái bán dẫn tương đối toàn diện, từ thiết kế, đóng gói, kiểm thử chip đến đào tạo nhân lực. Trong lĩnh vực thiết kế vi mạch, tập đoàn đang tập trung vào các dòng chip nguồn (Power IC) và chip quản lý nguồn (PMIC) – những thành phần quan trọng trong nhiều thiết bị điện tử và hệ thống công nghệ.
Từ nền tảng làm chủ các dòng chip nguồn, FPT đang tích lũy năng lực thiết kế lõi để mở rộng sang các dòng SoC tích hợp AI tại biên (AI on Edge). Những con chip này được tối ưu cho các ứng dụng cụ thể như nông nghiệp thông minh, y tế thông minh, thiết bị không người lái, UAV hay drone. Đây cũng là nền tảng để FPT phát triển hệ sinh thái sản phẩm “Bonsai AI” – các giải pháp AI chuyên biệt cho từng ngành, từng bài toán.
Mới đây nhất, tháng 1/2026, tập đoàn công bố thành lập Nhà máy Kiểm thử và Đóng gói chip bán dẫn tiên tiến FPT. Đây là nhà máy kiểm thử – đóng gói bán dẫn đầu tiên tại Việt Nam do người Việt làm chủ, góp phần hình thành hệ sinh thái bán dẫn đầy đủ từ nghiên cứu, thiết kế, đào tạo nhân lực đến sản xuất và thương mại hóa.

